Nadziąślak u psa (epulis) — objawy, typy, leczenie

Nadziąślak u psa (epulis) to najczęstszy łagodny guz jamy ustnej, który wyrasta z dziąsła w okolicy zębów i wygląda jak twarda lub elastyczna narośl na linii dziąseł. Większość nadziąślaków jest niezłośliwa, ale jeden z ich typów — nadziąślak akantomatyczny — bywa miejscowo agresywny i niszczy okoliczną kość, dlatego każdej zmiany w pysku psa nie wolno bagatelizować. Ostateczny charakter guza określa badanie histopatologiczne. Poniżej wyjaśniamy, jak wygląda nadziąślak, jakie daje objawy, czym różni się od nowotworu złośliwego jamy ustnej, jak przebiega diagnostyka i leczenie oraz jakie jest rokowanie.

Co to jest nadziąślak u psa

Nadziąślak to łagodny rozrost tkanek przyzębia, który tworzy guzkowatą narośl na dziąśle, najczęściej w przedniej części pyska.

Zmiana bywa gładka lub kalafiorowata, w kolorze dziąsła lub zaczerwieniona, twarda albo bardziej elastyczna. Nadziąślaki pojawiają się częściej u psów w średnim i starszym wieku, a niektóre rasy o krótkim pysku wydają się bardziej predysponowane. Choć większość z nich jest niezłośliwa, w pysku psa rozwijają się też prawdziwe nowotwory złośliwe, które potrafią wyglądać podobnie. Z tego powodu każdej narośli na dziąśle nie należy obserwować w nieskończoność — warto ją pokazać weterynarzowi. Inne problemy jamy ustnej opisujemy m.in. przy zapaleniu dziąseł u psa.

Typy nadziąślaka i ich cechy

Wyróżnia się kilka typów nadziąślaka — większość jest łagodna, ale typ akantomatyczny bywa miejscowo agresywny i nacieka kość.

Dlatego sama nazwa „łagodny" nie zwalnia z dokładnej diagnostyki — kluczowe jest określenie konkretnego typu. Poniższa tabela porządkuje najważniejsze warianty:

Objawy nadziąślaka u psa

Najbardziej widoczny objaw to narośl na dziąśle, ale uwagę zwracają też ślinotok, nieprzyjemny zapach z pyska i trudności z jedzeniem.

Większe zmiany mogą krwawić, owrzodzieć, przeszkadzać w gryzieniu i powodować, że pies przekłada jedzenie na jedną stronę lub niechętnie je. Czasem dochodzi do rozchwiania sąsiednich zębów. Te objawy są niespecyficzne i mogą towarzyszyć także innym chorobom jamy ustnej, dlatego o rozpoznaniu nie decyduje wygląd zmiany, lecz badanie. Warto regularnie zaglądać psu do pyska, np. przy okazji dbania o zęby, o czym piszemy w poradniku jak dbać o zęby psa.

Diagnostyka, leczenie i rokowanie

Rozpoznanie opiera się na biopsji i badaniu histopatologicznym, a podstawą leczenia jest chirurgiczne usunięcie zmiany — przy typie akantomatycznym z szerszym marginesem.

Weterynarz, często we współpracy ze stomatologiem lub chirurgiem weterynaryjnym, ocenia zmianę, wykonuje zdjęcia rentgenowskie lub tomografię, by sprawdzić, czy nadziąślak nie nacieka kości, i pobiera wycinek do badania. Typy łagodne po całkowitym usunięciu rokują bardzo dobrze. Typ akantomatyczny wymaga szerszego wycięcia, bo niedoszczętne usunięcie grozi nawrotem, ale prawidłowo leczony również daje dobre rokowanie. Im wcześniej wykryta zmiana, tym mniej rozległy zabieg. Diagnozę i leczenie zawsze prowadzi lekarz, a dieta jedynie wspiera ogólną kondycję psa. Inne zmiany jamy ustnej i skóry różnicujemy m.in. z brodawczakami u psa.

Najczęstsze pytania

Podsumowanie

Nadziąślak u psa (epulis) to najczęstszy łagodny guz jamy ustnej, wyrastający z dziąsła w okolicy zębów. Wyróżnia się kilka typów — włókniakowy i kostniejący są łagodne, a akantomatyczny bywa miejscowo agresywny i nacieka kość. Objawy to narośl na dziąśle, ślinotok, nieświeży oddech, krew z pyska, trudności z jedzeniem, a czasem rozchwianie zębów. Są one niespecyficzne, więc o rozpoznaniu decyduje badanie, a nie wygląd.

Pewną diagnozę daje biopsja i histopatologia, a podstawą leczenia jest chirurgiczne usunięcie zmiany — przy typie akantomatycznym z szerszym marginesem, by uniknąć nawrotu. Łagodne nadziąślaki po całkowitym usunięciu rokują bardzo dobrze. Kluczowe jest wczesne wykrycie, dlatego regularnie zaglądaj psu do pyska i każdą narośl na dziąśle konsultuj z weterynarzem. Leczenie prowadzi lekarz, a dobra dieta wspiera jedynie ogólną kondycję psa.