Staffordshire bull terrier — charakter, cena, zdrowie

Staffordshire bull terrier (staff, staffik) to niewielki, krępy i bardzo umięśniony pies typu bull z Anglii — o wzroście 35,5–40,5 cm, wadze 11–17 kg i długości życia 12–14 lat. Słynie z ogromnego przywiązania do ludzi i łagodności wobec dzieci (przydomek „nanny dog"), przy jednoczesnej terierowej odwadze i energii. To zupełnie inna, mniejsza rasa niż amerykański staffordshire terrier (amstaff) — i nie należy mylić go z pitbullem.

Staffordshire bull terrier a amstaff i pitbull — czym się różnią?

To trzy różne rasy często ze sobą mylone. Staffordshire bull terrier (staff) jest najmniejszy (11–17 kg, Anglia), amerykański staffordshire terrier (amstaff) jest znacznie większy (ok. 25–30 kg, USA), a american pit bull terrier (pitbull) to osobna rasa spoza FCI.

Najprostsza różnica to wielkość i pochodzenie. Staffordshire bull terrier to angielski terier typu bull, niski i krępy, wpisany do FCI w grupie terierów (standard nr 76). Amerykański staffordshire terrier (amstaff) wywodzi się z tych samych korzeni, ale w USA hodowano go na psa większego i cięższego — to dwie odrębne rasy FCI. American pit bull terrier (pitbull) nie jest uznawany przez FCI; rejestrują go organizacje amerykańskie (UKC, ADBA). Wszystkie trzy łączy muskularna sylwetka i szeroka głowa, dlatego w potocznym języku bywają wrzucane do jednego worka — niesłusznie.

W praktyce najłatwiej rozpoznać je po wielkości: staff to pies sięgający człowiekowi nieco powyżej kolana, amstaff jest wyraźnie wyższy i cięższy, a „pitbull" w polskich realiach to zwykle nieformalne określenie psów w typie bull bez rodowodu FCI. Z punktu widzenia prawa to rozróżnienie ma znaczenie: na liście ras wymagających w Polsce zezwolenia figuruje american pit bull terrier, ale nie ma na niej ani staffa, ani amstaffa. Mylenie tych nazw bierze się głównie z podobnej budowy i medialnego obrazu „psów bojowych", który ma niewiele wspólnego z realnym, przywiązanym do ludzi charakterem staffa.

Jak wygląda staffordshire bull terrier i ile waży?

Staff to niski, krępy i bardzo umięśniony pies o szerokiej głowie, mocnych szczękach i krótkiej, przylegającej sierści. Mierzy 35,5–40,5 cm w kłębie i waży 13–17 kg (samce) lub 11–15 kg (suki).

Mimo niewielkiego wzrostu staff sprawia wrażenie psa wyjątkowo silnego — to skoncentrowana muskulatura w zwartym ciele. Sierść jest krótka i gładka, dzięki czemu pielęgnacja jest prosta. Wzorzec dopuszcza wiele umaszczeń: rude, płowe, białe, czarne, niebieskie (tzw. blue staffy) oraz pręgowane, także w połączeniu z bielą. Niebieskie umaszczenie (blue) to rozjaśniona, „rozmyta" czerń wynikająca z genu osłabiającego pigment; jest modne, ale u niektórych psów wiąże się ze skłonnością do problemów skórnych. Umaszczenia czarne podpalane i wątrobiane uznaje się za niepożądane wzorcowo.

Głowa staffa jest krótka i szeroka, z silnie zarysowanymi mięśniami policzkowymi i wyraźnym stopem; uszy są małe, różyczkowate lub półstojące. Szyja jest mocna, klatka piersiowa szeroka, a całość sprawia wrażenie psa „zbudowanego z mięśni", lecz zwinnego i sprężystego w ruchu. Mimo szerokiej głowy staff nie jest rasą o skróconym pysku (brachycefaliczną) i zwykle nie ma związanych z tym problemów z oddychaniem. Krótka, błyszcząca sierść jest łatwa w pielęgnacji, ale słabo chroni skórę — stąd u staffa tak częste znaczenie ma dieta wspierająca jej kondycję.

Czy istnieje mini staff?

Oficjalnie nie istnieje „mini" ani „miniaturowy" staffordshire bull terrier — FCI nie uznaje takiej odmiany. Staff sam w sobie jest już niedużym psem.

Pod hasłami „mini staff", „mały amstaff" czy „pocket" kryją się zwykle nie odrębne rasy, lecz niewystandaryzowane, celowo pomniejszane psy albo krzyżówki. Czasem mylone są też z osobnymi rasami, takimi jak bulterier miniaturowy, który jest zupełnie inną rasą. Celowe zmniejszanie psów typu bull, hodowla z najmniejszych osobników czy mieszańce bez rodowodu często niosą ze sobą problemy zdrowotne. Jeśli zależy Ci na mniejszym psie typu bull, zwykły staffordshire bull terrier już nim jest — poproś hodowcę o rodowód ZKwP/FCI i badania rodziców zamiast szukać „miniaturki".

Jaki charakter ma staffordshire bull terrier?

Staff to pies o ogromnym przywiązaniu do ludzi, odważny, wesoły i chętny do współpracy. Słynie z łagodności wobec dzieci, ale bywa konfliktowy wobec innych psów.

To jedna z najbardziej „ludzkich" ras — staff chce być blisko opiekuna, uwielbia kontakt i fatalnie znosi izolację. Wobec rodziny jest czuły, cierpliwy i opiekuńczy, stąd historyczny przydomek „nanny dog". Jednocześnie zachował terierową energię, odwagę i upór, a jego najtrudniejszy obszar to relacje z innymi psami — bez wczesnej socjalizacji bywa konfliktowy, zwłaszcza wobec osobników tej samej płci. Staff nie jest psem stróżującym w klasycznym sensie: wobec ludzi jest zbyt przyjazny. Dobrze prowadzony to pies zrównoważony, oddany i pełen radości życia, który najlepiej czuje się jako pełnoprawny członek rodziny.

Na co dzień staff to pies o sporej energii i pogodnym, „uśmiechniętym" usposobieniu — uwielbia zabawę, aport i przeciąganie liny, a po wybieganiu chętnie odpoczywa przyklejony do opiekuna. Bywa nazywany psem typu velcro, bo lubi towarzyszyć człowiekowi w każdej czynności. Jest przy tym inteligentny i pojętny: szkolenie oparte na nagrodzie i zabawie daje świetne efekty, bo staff naprawdę chce współpracować. Po terierach odziedziczył jednak upór i tenację, dlatego potrzebuje jasnych, konsekwentnych zasad. Dobra socjalizacja to przede wszystkim spokojne, kontrolowane kontakty z innymi psami od szczenięcia — to ona w największym stopniu decyduje, czy dorosły staff będzie tolerancyjny wobec psich sąsiadów.

Czy na staffa trzeba mieć pozwolenie i czy jest groźny?

Nie — staffordshire bull terrier nie figuruje na polskiej liście ras wymagających zezwolenia. Nie ma jej też amerykański staffordshire terrier; na liście jest natomiast american pit bull terrier.

Polskie przepisy wymieniają zamkniętą listę ras uznanych za potencjalnie agresywne, na których prowadzenie potrzebne jest zezwolenie gminy. Staff i amstaff się na niej nie znajdują — to częste nieporozumienie wynikające z mylenia ich z pitbullem. Sam staff, dobrze zsocjalizowany, nie jest psem agresywnym wobec ludzi; przeciwnie, słynie z przywiązania do człowieka. Jak każdy silny i energiczny pies wymaga jednak odpowiedzialnego właściciela, ruchu i wychowania — to nie rasa, lecz brak socjalizacji i prowadzenia tworzą problemy. Niezależnie od przepisów warto kontrolować kontakty staffa z innymi psami.

Ile kosztuje staffordshire bull terrier?

Szczeniak staffordshire bull teriera z hodowli ZKwP/FCI kosztuje w Polsce najczęściej 2 500–5 000 zł.

Cena zależy od renomy hodowli, rodowodu, umaszczenia (modne blue bywa droższe) i kompletu badań rodziców. Psy oferowane „bez papierów" za 1 000–2 000 zł to zwykle sygnał ostrzegawczy — brak badań oznacza większe ryzyko chorób dziedzicznych typowych dla rasy, w tym genetycznych wad oczu i skłonności do alergii. Do kosztu zakupu dochodzi miesięczne utrzymanie (ok. 150–300 zł na dobrą karmę i profilaktykę) rozłożone na kilkanaście lat życia psa. Przy zakupie warto wybierać hodowców z rekomendacją związku, którzy wykonują testy DNA rodziców.

Na co choruje staff i ile żyje?

Staffordshire bull terrier żyje średnio 12–14 lat i jest dość zdrową rasą. Najważniejsze zagrożenia to dziedziczne wady oczu, choroba metaboliczna L-2-HGA oraz alergie i problemy skórne.

Najwięcej dla zdrowia staffa robi wybór szczeniaka z hodowli wykonującej testy DNA (HC, L-2-HGA) oraz dbałość o skórę poprzez dietę. Każdy uporczywy świąd, zmianę skórną czy guzek warto skonsultować z weterynarzem.

Czym karmić staffa — w skrócie

Dorosły staff (13–17 kg, wysoka aktywność) potrzebuje ok. 700–950 kcal dziennie. Podstawą jest karma z wysoką zawartością dobrze przyswajalnego mięsa, wspierająca muskulaturę i skórę.

Ten umięśniony, aktywny pies potrzebuje pełnowartościowego białka, a przy częstej u rasy skłonności do alergii — wsparcia skóry przez kwasy omega-3, a w razie potrzeby karmę monobiałkową lub hydrolizowaną. Pełne tabele porcji wg wagi, dobór karmy dla aktywnego i alergicznego staffa znajdziesz na stronie żywieniowej rasy.

Najczęstsze pytania o staffordshire bull teriera

Podsumowanie

Staffordshire bull terrier to wbrew obiegowym opiniom rasa o gołębim sercu wobec ludzi — oddany, wesoły i czuły wobec dzieci, choć silny, energiczny i bywa konfliktowy wobec psów. To nie ten sam pies co większy amstaff ani pitbull, i w Polsce nie wymaga zezwolenia. Jego słabszym punktem zdrowotnym jest skóra, dlatego dieta bogata w omega-3 ma realne znaczenie. Jeśli wybierasz staffa, postaw na hodowlę z testami DNA rodziców (HC, L-2-HGA), zapewnij mu dużo ruchu i bliskość rodziny — a w razie problemów skórnych skonsultuj się z weterynarzem.